بی اختیاری ادرار یکی از مشکلات شایع و بسیار آزاردهنده در میان خانم ها و آقایان می باشد که بیشتر در سنین بالا اتفاق می افتد. توجه داشته باشید که بروز چنین مشکلی به دلیل عدم کنترل مثانه در هنگام عطسه، سرفه یا در مواقعی که فرد فرصت کافی برای رفتن به سرویس بهداشتی را نداشته باشد اتفاق می افتد.
علل اصلی ابتلا به بی اختیاری ادرار
بروز چنین مشکلی در خانم ها و آقایان بنا به دلایل مختلفی اتفاق می افتد که از مهمترین آن ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:
✳️ ابتلا به بیماری های مرتبط با غده پروستات در مردان
✳️ وجود سنگ مثانه
✳️ بالا رفتن سن
✳️ بارداری و زایمان
✳️ برداشتن رحم یا هیسترکتومی در خانم ها
✳️ واریکوسل یا التهاب بیضه ها
بی اختیاری ادرار چند نوع است؟
بی اختیاری ادرار در افراد مختلف با هم تفاوت دارد که از انواع مختلف آن می توان به موارد زیر اشاره کرد:
بی اختیاری ادرار تحت فشار
یکی از شایع ترین نوع بی اختیاری ادرار است که مقادیر بسیار کم تا متوسط از حجم ادرار در نتیجه وارد شدن فشار تخلیه می شود. تغییر وضعیت بدن و یا انجام کارهایی مانند دویدن، پریدن، خندیدن، عطسه و سرفه کردن، موجب خروج مقدار کمی ادرار از بدن می شود.
بروز چنین مشکلی در خانم ها به دلیل بارداری های متعدد، زایمان های طبیعی، افزایش سن و دوران یائسگی اتفاق می افتد مردان هم معمولا بعد از انجام جراحی غده پروستات دچار این مشکل می شوند.
بی اختیاری سرریزی ادرار
این عارضه به دلیل خالی نشدن مثانه رخ می دهد. علت اصلی این عارضه مسدود شدن مسیر خروج ادرار (بزرگ شدن غده پروستات، خشکی و یا زخم شدن) و ضعیف بودن عملکرد عضلات مثانه رخ می دهد.
بی اختیاری ادرار فوریتی
هنگامی که فرد نیاز فوری به دفع ادرار دارد، ممکن است دچار ریزش ادرار شود، پس این افراد مجبور هستند در طول شب به دفعات، برای دفع ادرار از خواب بیدار شده و به دستشویی بروند.
بی اختیاری عملکردی
این نوع بی اختیاری ادرار به دلیل وجود مشکلات فیزیکی رخ می دهد یعنی فرد نمی تواند تا زمان رسیدن به سرویس بهداشتی ادرار خود را کنترل کنند.
روش های درمان بی اختیاری ادرار
به منظور درمان این مشکل از روش های مختلفی استفاده می شود که از مهم ترین آن ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- در روش فیزیوتراپی برای تقویت عضلات کف لگن تمرینات خاصی انجام داده می شود.
- آموزش درباره انجام حرکات مناسب برای بهبود عملکرد روده جهت دفع راحت تر مدفوع
- درمان با الکتریسیته جاری جهت تقویت ماهیچه های کف لگن؛ اگر تمرینات حرکتی جهت تقویت ماهیچه های کف لگن موثر واقع نشود، از تحریک الکتریکی استفاده می شود.
- بیوفیدبک یک ابزار کامپیوتری بسیار مناسب جهت کسب اطلاعات درباره ماهیچه های کف لگن است. در این روش الکترودهایی بر روی بدن قرار گرفته و بیمار می تواند وضعیت ماهیچه های خود را بر روی نمایشگر ببیند، همچنین تاثیر ناشی از انجام تمرینات تقویتی و یا ورزش کگل جهت سفت کردن ماهیچه های کف لگن را درک می کند. در نتیجه می تواند عضلات خود را با روش های مناسب در محیط منزل هم تقویت کند.
- انجام جراحی بی اختیاری ادرار را زمانی که سایر روش های درمانی پاسخو نبود انجام می دهند. دقت داشته باشید که جراحی روش های مختلفی دارد که پزشک بر حسب شرایط بیمار آن را انتخاب می کند.
نکات مهمی درباره درمان بی اختیاری ادرار
جهت درمان بی اختیاری ادرار باید فعالیت های مناسب و نظم برای تقویت عضلات کف لگن داشته باشید. طبق آمار از هر 10 نفر بیمار مبتلا به بی اختیاری ادرار که تمرینات ورزشی را با جدیت و به طور منظم انجام داده اند، مشکل 8 نفر آن ها بهبود یافته است. با توجه به تمامی موارد گفته شده رعایت این نکات در کنترل مثانه می تواند بسیار موثر باشد:
- مصرف بیشتر نوشیدنی هایی چون آب ، آب سیب، آب کرنبری و آب انگور
- متوقف کردن مصرف نوشیدنی های کافئین دار مانند چای، قهوه و انواع نوشابه
- کاهش دفعات رفتن به دستشویی
- درمان یبوست
- درمان عفونت ادراری
- کنترل وزن
- انجام تمرینات ورزشی منظم
- رعایت رژیم غذایی سالم
- اجتناب از مصرف الکل و کشیدن سیگار
با توجه به تمامی مواد گفته شده برای دریافت نوبت مشاوره از دکتر زهرا نظامی بهترین متخصص زنان در یزد با شماره 09902948256 تماس حاصل نمایید.
آیا می توان از بی اختیاری ادرار پیشگیری کرد؟
در پاسخ به این سوال باید گفت راهی برای پیشگیری از بروز چنین مشکلی وجود ندارد ولی با رعایت نکات زیر می توان احتمال ابتلا به آن را کاهش داد:
👈🏻 ورزش کردن را به هیچ عنوان فراموش نکنید.
👈🏻 فیبر کافی مصرف نمایید تا از ایجاد یبوست پیشگیری کنید.
👈🏻 اگر عادت به مصرف سیگار دارید آن را قطع کنید.
👈🏻 در صورت داشتن اضافه وزن حتما آن را کم کنید.
سوالات متداول
بله ولی این موضوع به نوع دارو و دوز آن و از همه مهم تر شدت مشکل بستگی دارد ولی دقت داشته باشید که مصرف هریک از آن ها بایستی طبق نظر پزشک باشد.
له، در برخی موارد، بی اختیاری ادرار میتواند نشانهای از بیماری خطرناک یا مشکلات جدی مثل عفونت ادراری، سنگ مثانه، تودههای بدخیم، مشکلات عصبی باشد.
دانستیم که…
پزشک بعد از گرفتن شرح حال و کشف علت ایجاد کننده بی اختیاری ادرار به درمان می پردازد. در برخی موارد پزشک برای تشخیص قطعی علت بی اختیاری ادرار، کشت ادرار، آزمایش خون، سونوگرافی مثانه و لگن را تجویز می کند. اگر دچار این مشکل هستید می توانید به منظور درمان به دکتر زهرا نظامی جراح و متخصص زنان و زایمان در یزد مراجعه کنید.