خشکی واژن میتواند آرامآرام کیفیت رابطه زناشویی و حتی اعتمادبهنفس بانوان را تحتتأثیر قرار دهد؛ مشکلی که گاهی با سوزش، درد هنگام رابطه و احساس ناراحتی روزانه همراه میشود. تغییرات هورمونی، استرس، زایمان یا نزدیک شدن به دوران یائسگی از دلایل مهم بروز این وضعیت هستند بسیاری از بانوان تصور میکنند این مشکل باید تحمل شود، در حالیکه با تشخیص درست و درمان بهموقع قابل کنترل است دکتر زهرا نظامی با بررسی دقیق علت خشکی واژن، راهکارهای درمانی مؤثری را برای بهبود سلامت و راحتی بانوان ارائه میدهد.
علائم و نشانههای خشکی واژن
خشکی واژن میتواند باعث ایجاد ناراحتی در فعالیتهای روزمره و روابط زناشویی شود و گاهی کیفیت زندگی بانوان را تحت تاثیر قرار دهد. توجه داشته باشید که این مشکل بهتدریج ایجاد میشود و ممکن است در ابتدا با علائم خفیف ظاهر شود اما در صورت بیتوجهی شدت پیدا کند از مهمترین علائم عبارتند از:
- داشتن احساس خارش در ناحیه واژن
- داشتن درد در ناحیه واژن
- داشتن درد در زمان رابطه جنسی
- ایجاد زخم در ناحیه واژن
- داشتن خونریزی بعد از رابطه جنسی
- داشتن احساس سوزش در ناحیه واژن
- افزایش احتمال ایجاد عفونت
مهمترین علت خشکی واژن
خشکی واژن به دلیل کاهش رطوبت طبیعی و تغییرات هورمونی در بدن ایجاد میشود و میتواند در هر سنی رخ دهد. این مشکل گاهی موقتی است اما در بعضی بانوان به یک ناراحتی طولانیمدت تبدیل میشود و نیاز به بررسی تخصصی دارد.
کاهش هورمون استروژن
کاهش سطح استروژن یکی از اصلیترین علتهای خشکی واژن است این هورمون نقش مهمی در حفظ رطوبت، انعطافپذیری و سلامت بافت واژن دارد. با کم شدن استروژن، دیواره واژن نازک و خشکتر میشود یعنی فرد ممکن است هنگام رابطه جنسی یا حتی فعالیت روزمره احساس سوزش و درد داشته باشد. این وضعیت بیشتر در دوران یائسگی دیده میشود.
یائسگی و تغییرات هورمونی
در دوران یائسگی، تولید هورمونهای زنانه بهطور طبیعی کاهش پیدا میکند و همین موضوع باعث خشکی واژن میشود بسیاری از بانوان در این دوره علائمی مانند خارش، سوزش و درد هنگام رابطه را تجربه میکنند. شدت این علائم در افراد مختلف متفاوت است و بهتدریج بیشتر میشود پس رسیدگی به این مشکل میتواند کیفیت زندگی و روابط زناشویی را بهبود میبخشد.
استرس
استرس و اضطراب طولانیمدت میتوانند عملکرد طبیعی بدن را تحت تاثیر قرار دهند و باعث کاهش ترشحات واژن شوند زمانی که فرد تحت فشار روحی قرار دارد، جریان خون در برخی بخشهای بدن کاهش پیدا میکند و این موضوع خشکی واژن را تشدید کرده همچنین نگرانیهای ذهنی میتوانند میل جنسی را کمتر کرده و ناراحتی هنگام رابطه را افزایش دهد.
مصرف برخی داروها
بعضی داروها مانند داروهای ضدحساسیت، ضدافسردگی یا برخی درمانهای هورمونی میتوانند باعث کاهش رطوبت واژن شوند. این داروها گاهی ترشحات طبیعی بدن را کم کرده و احساس خشکی ایجاد میکنند اگر خشکی واژن بعد از شروع مصرف یک دارو ایجاد شود، بهتر است با پزشک درباره تغییر یا تنظیم دارو مشورت شود.
دوران شیردهی و بعد از زایمان
بعد از زایمان و در دوران شیردهی، سطح استروژن در بدن کاهش پیدا میکند و این مسئله میتواند باعث خشکی واژن شود. بسیاری از بانوان در این دوره به دلیل تغییرات هورمونی دچار سوزش یا درد هنگام رابطه میشوند توجه داشته باشید که این مشکل موقتی بوده اما در بعضی افراد ممکن است نیاز به درمان یا استفاده از محصولات مرطوبکننده داشته باشد.
در ویدیو زیر دکتر زهرا نظامی در خصوص علت خشکی واژن صحبت کردهاند.
علت خشکی واژن
خشکی واژن چگونه تشخیص داده میشود؟
تشخیص آتروفی واژن با بررسی علائم، شرایط جسمی و معاینه توسط پزشک انجام میشود. در بسیاری از موارد، پزشک با توجه به نشانههایی مانند سوزش، خارش یا درد هنگام رابطه میتواند علت مشکل را تشخیص دهد و در صورت نیاز آزمایشهای تکمیلی درخواست میکند.
- بررسی علائم و شرح حال بیمار
- معاینه لگن و بررسی وضعیت بافت واژن
- ارزیابی میزان رطوبت و التهاب واژن
- بررسی سابقه یائسگی یا تغییرات هورمونی
- آزمایش هورمونی در صورت نیاز
- بررسی داروهای مصرفی بیمار
- آزمایش ترشحات واژن برای رد عفونت
- بررسی بیماریهای زمینهای موثر بر سلامت واژن
راههای درمان آتروفی واژن
درمان خشکی واژن در یزد با توجه به علت ایجادکننده آن قابل کنترل و درمان است و انتخاب روش مناسب به شرایط جسمی و هورمونی فرد بستگی دارد البته توجه داشته باشید که درمان بهموقع این مشکل میتواند سوزش، درد و ناراحتی هنگام رابطه را کاهش داده و کیفیت زندگی را بهتر کند.
استفاده از مرطوبکننده و روانکننده واژن
مرطوبکنندههای واژینال به حفظ رطوبت طبیعی بافت واژن کمک کرده و خشکی و سوزش را کاهش میدهد همچنین روانکنندهها هنگام رابطه جنسی باعث کاهش درد و ناراحتی میشوند. این محصولات معمولا برای افرادی که خشکی خفیف تا متوسط دارند گزینه مناسبی هستند. البته باید طبق تجویز پزشک مصرف شوند.
درمان هورمونی با استروژن
در افرادی که خشکی واژن به دلیل کاهش هورمون استروژن ایجاد شده، درمان هورمونی میتواند موثر باشد. این درمان هم به شکل کرم، قرص یا شیاف واژینال تجویز میشود تا رطوبت و انعطافپذیری بافت واژن بهبود پیدا کند اما استفاده از هورمون باید زیر نظر پزشک انجام شود تا از بروز عوارض احتمالی جلوگیری شود.
لیزر درمانی واژن
لیزر واژینال یکی از روشهای جدید برای بهبود خشکی واژن و تحریک بازسازی بافت است این روش با افزایش تولید کلاژن و بهبود جریان خون میتواند به افزایش رطوبت طبیعی واژن کمک کند. لیزر درمانی برای افرادی استفاده میشود که به درمانهای سادهتر پاسخ مناسبی ندادهاند.
تغییر سبک زندگی و تغذیه
نوشیدن آب کافی، داشتن تغذیه سالم و کاهش استرس میتواند در بهبود خشکی واژن تاثیرگذار باشد مصرف غذاهای حاوی اسیدهای چرب مفید و ویتامینها به حفظ سلامت بافتهای بدن کمک میکند همچنین ترک سیگار و کاهش مصرف مواد محرک میتواند علائم خشکی را کمتر کند.
درمان بیماریهای زمینهای
گاهی خشکی واژن به دلیل بیماریهای هورمونی، عفونتها یا مصرف برخی داروها ایجاد میشود در این شرایط، درمان علت اصلی نقش مهمی در برطرف شدن علائم دارد همچنین پزشک ممکن است داروهای مصرفی بیمار را تغییر دهد یا برای کنترل بیماری زمینهای برنامه درمانی مشخصی ارائه کند.
برای مشاوره و دریافت نوبت از دکتر زهرا نظامی بهترین متخصص زنان در یزد با شماره مطب تماس بگیرید.
سوالات متداول مربوط به خشکی واژن
خیر- خشکی واژن در حالت کلی عارضه جدی نیست ولی اگر همراه با عفونت واژن یا سایر علائم باشد لازم است تا هر چه سریع تر برای بررسی های بیشتر به پزشک مراجعه نمایید.
بله- دقت داشته باشید که در این دوران با توجه به تغییرات هورمونی که رخ می دهد بروز چنین مشکلی کاملا عادی می باشد.
بله- داشتن خشکی وازن کاهش میل جنسی و عدم رضایت جنسی می شود، با وجود چنین شرایطی حتما این موضوع را به پزشک خود گزارش دهید تا با توجه به شرایط شما بتوان مناسب ترین روش درمانی را نیز انتخاب کرد.
توجه داشته باشید که در این دوران هورمون استروژن کاهش می باید و کاهش این هورمون مشکلاتی نظیر درد، خارش را در ناحیه تنسالی ایجاد می نماید.
در نهایت…
همانطور که در این نوشتار هم خواندید خشکی واژن در واقع یکی از شایع ترین مشکلات زنان مسحوب میشود که عوارض مختلفی چون درد، خارش را به همراه دارد و در حالت کلی علت برو چنین مشکلی تغییرات هورمونی، عفونت های قارچی، استفاده از شوینده های نامناسب است پس در صورت مشاهده لازم است تا هر چه سریعتر به یک متخصص زنان با تجربه در شهر خود مراجعه نمایید تا بعد از بررسی علت اصلی ایجاد آن بتوان مناسبترین روش درمانی را انتخاب کرد.